Telefon
+48 663 830 517

Kiedy sąd ustanowi rozdzielność majątkową pomiędzy małżonkami

Z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej. Takie żądanie można zgłosić w czasie trwania małżeństwa.

O tym, że w drodze umowy majątkowej małżeńskiej, tzw. intercyzy małżonkowie mogą ustanowić rozdzielność majątkową, pisaliśmy już w poprzednim artykule.

Przypomnieć należy, że ustawowa wspólność majątkowa powstaje z chwilą zawarcia związku małżeńskiego. W prawie rodzinnym zasadą zatem jest, że typowym ustrojem majątkowym panującym w małżeństwie jest wspólność ustawowa.

Kiedy w małżeństwie dzieje się źle, a przyczyny takiego stanu można uznać za ważne, każdy z małżonków ma prawo żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej. W tym celu należy złożyć do sądu pozew, w którym powinno się wskazać, że istnieją owe ważne powody, których uwzględnienie przez sąd doprowadzi finalnie do wprowadzenia tzw. przymusowego ustroju majątkowego.

Wypada zastanowić się w tym miejscu, jakie ważne powody uzasadniają ustanowienie rozdzielności majątkowej przez sąd. W orzecznictwie sądowym przez ważne powody rozumie się najogólniej takie okoliczności, które sprawiają, że w konkretnej sytuacji faktycznej wspólność majątkowa nie służy dobru drugiego z małżonków oraz dobru założonej przez małżonków rodziny, a nawet prowadzi do sytuacji sprzecznej z zasadami prawa rodzinnego.

Przez ważne powody rozumie się np. trwonienie przez jednego z małżonków zarobków stanowiących ich wspólny dorobek, powodowanie uszczerbku w majątku wspólnym. Ważne powody obejmują także sytuacje, w których jeden z małżonków wskutek zaniedbywania obowiązków względem rodziny lub ulegania nałogom nie przyczynia się do powstania majątku wspólnego.

Ważnym powodem mogą być także okoliczności stwarzające sytuację, w której wykonywanie zarządu przez każdego z małżonków ich wspólnym majątkiem jest niemożliwe lub znacznie utrudnione, np. stan separacji faktycznej (życia w rozłączeniu), jeżeli stan ten nie ma charakteru przejściowego, lecz stanowi skutek trwałego rozkładu pożycia małżonków.

Z drugiej strony nie mogą stanowić ważnego powodu do ustanowienia rozdzielności majątkowej same niepowodzenia gospodarcze małżonka i zamiar ich zminimalizowania przez uniemożliwienie wierzycielom egzekucji z majątku wspólnego małżonków. Rodzina korzystająca z dochodów związanych z działalnością gospodarczą jednego ze współmałżonków musi też ponosić ujemne skutki takiej działalności.

Na zakończenie dodać wypada, że sądowa rozdzielność majątkowa powstaje z dniem oznaczonym w wyroku, który ją ustanawia. W wyjątkowych wypadkach sąd może ustanowić rozdzielność majątkową z dniem wcześniejszym niż dzień wytoczenia powództwa, w szczególności, jeżeli małżonkowie żyli w rozłączeniu. W każdym jednak razie rozdzielność majątkowa nie może być ustanowiona z datą wcześniejszą od chwili powstania ważnych powodów uzasadniających jej ustanowienie.