Telefon
+48 663 830 517

Próba ugodowa

Strona poszukująca ochrony prawnej nie w każdym wypadku zmuszona jest wybrać rozwiązanie ostateczne, jakim jest złożenie w sądzie pozwu (w niektórych sprawach wniosku wszczynającego postępowanie nieprocesowe). Niekiedy zasadnym jestem skorzystanie ze środka szybszego i mniej kosztownego, jakim jest wniosek o zawezwanie przeciwnika do próby ugodowej, który inicjuje postępowanie pojednawcze.

Celem postępowania pojednawczego jest ugodowe załatwienie sporu w wyniku porozumienia stron, a nie rozstrzygnięcie go w sposób władczy przez sąd. Przepisy prawa przewidują, że sprawy cywilny, których charakter na to zezwala, mogą być uregulowane drogą ugody zawartej przed wniesieniem pozwu. W drodze ugody sądowej (tj. zawartej przed sądem) może być uregulowana dla przykładu kwestia alimentów czy zapłaty zadośćuczynienia za doznaną krzywdę. W sposób ugodowy byli małżonkowie mogą podzielić majątek wspólny zaś spadkobiercy dokonać działu spadku.

Sąd uzna ugodę za niedopuszczalną, jeżeli jej treść jest niezgodna z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa. Niedopuszczalne jest zawarcie ugody, a tym samym postępowanie pojednawcze w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych czy też w sprawie o rozwód, separację, unieważnienie małżeństwa czy pochodzenie dziecka.

W ugodzie uprawniony do alimentów nie może zrzec się alimentów należnych mu w przyszłości.

Tryb postępowania pojednawczego jest następujący. Wzywającym może być potencjalny powód (wnioskodawca) lub pozwany. O zawezwanie do próby ugodowej – bez względu na to, który sąd, rejonowy czy okręgowy, byłby właściwy dla danej sprawy, można zwrócić się do sądu rejonowego ogólnie właściwego dla przeciwnika. Przykładowo, jeżeli sprawa dotyczy zapłaty kwoty 100.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, to wniosek o zawezwanie do próby ugodowej należy złożyć do sądu rejonowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania przeciwnika. Decydując się na pozew o zapłatę kwoty 100.000 zł, sprawa rozpoznawana będzie przez sąd okręgowy, ponieważ żądanie zapłaty przekracza kwotę 75.000 zł (sprawy o zapłatę kwoty powyżej 75.000 zł rozpoznają sądy okręgowe).

Wniosek podlega opłacie stałej w wys. 40 zł. We wniosku należy oznaczyć zwięźle sprawę, to znaczy sprecyzować żądanie tak, aby było wiadomo, jakie roszczenia, w jakiej wysokości i kiedy wymagalne objęte są wnioskiem.

Postępowanie pojednawcze przeprowadza sąd w składzie jednego sędziego. Z posiedzenia sporządza się protokół, a jeżeli doszło do zawarcia ugody, treść ugody wpisuje się do protokołu. Obie strony podpisują zawartą ugodę, która stanowi tytuł egzekucyjny, a po opatrzeniu jej klauzulą wykonalności tytuł wykonawczy, będący podstawą egzekucji.

Jeżeli w postępowaniu pojednawczym nie doszło do zawarcia ugody z powodu braku porozumienia stron, sąd umarza postępowanie. W takim wypadku nie jest dopuszczalne przekształcenie wniosku o zawezwanie do próby ugodowej w pozew. Strona musi wówczas wnieść odrębny pozew lub wniosek, jeżeli zamierza dochodzić roszczenia w postępowaniu rozpoznawczym.
Prawidłowo wniesiony wniosek o zawezwanie do próby ugodowej przerywa bieg przedawnienia roszczeń wzywającego określonych we wniosku.