Telefon
+48 663 830 517

Zmiana alimentów a odpowiedzialność karna

W poprzednim artykule pisaliśmy o nowelizacji prawa karnego w zakresie przestępstwa niealimentacji. Zmiana ma na celu poprawienie ściągalności alimentów poprzez wprowadzenie „bata” dla dłużników alimentacyjnych w postaci kary więzienia za 3 miesiące niełożenia na utrzymanie dzieci. Cel jak najbardziej słuszny i zgodny ze społecznym poczuciem sprawiedliwości.

Przepisy kodeksu rodzinnego i opiekuńczego mogą stanowić pewną pomoc dla osób, które nie są w stanie podołać obowiązkowi alimentacyjnemu wynikającemu z wyroku sądu lub ugody. Zgodnie z art. 138 k.r.o. w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Zmiana może dotyczyć zarówno sytuacji uprawnionego, jak i zobowiązanego poprzez pogorszenie albo poprawę ich sytuacji materialnej. W efekcie zmiana może skutkować zmianą wyroku alimentacyjnego, jeżeli w ocenie sądu rodzinnego będzie miała charakter istotny. Zmianę stosunków powoduje także zdarzenie, wskutek którego obowiązek alimentacyjny wygasa. Spośród takich zdarzeń można podać przykładowo uzyskanie przez uprawnionego zdolności do samodzielnego utrzymywania się (uzyskanie zawodu, podjęcie zatrudnienia), zaprzeczenie ojcostwa lub unieważnienie uznania dziecka.

Jeżeli nastąpi zmiana stosunków, na przykład długotrwała choroba dłużnika, wypadek przy pracy obniżający jego możliwości finansowe i majątkowe, dłużnik alimentacyjny może „poprawić” swoją sytuację dochodząc w sądzie obniżenie alimentów bądź ich uchylenia ewentualnie ustalenia wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego. W tym celu należy wystąpić ze stosownym powództwem do sądu, zawierającym odpowiednią argumentację i dowody na jej poparcie. Korekta wysokości alimentów będzie miała ten sutek, że dłużnik będzie w stanie na bieżąco łożyć na utrzymanie dziecka. W konsekwencji, nie będzie groziła mu ewentualna represja karna.

Na koniec można przedstawić kilka porad dla dłużników alimentacyjnych. Po pierwsze, zasądzone wyrokiem lub ugodą alimenty należy systematycznie realizować. Po drugie, uchylnie się od płacenia alimentów, jeżeli łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń okresowych, skutkuje karą więzienia do roku, a jeżeli sprawca tego czynu naraża osobę uprawnioną na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych – karą pozbawienia wolności do dwóch lat. Po trzecie, w razie zmiany stosunków, zasądzone alimenty można zmienić, a nawet je uchylić lub doprowadzić do ich wygaśnięcia. W tym celu należy wystąpić z odpowiednim pozwem do sądu. Po czwarte, korekta alimentów może w konsekwencji doprowadzić do ich regularnego płacenia, a tym samym do ustrzeżenia się przed ewentualną sankcją karną.